Vén màn Harmony OS (phần 2)

Thương chiến Mỹ-Trung

Không cần phải đến khi Trump cấm cửa Huawei thì người ta mới nghĩ đến một thế giới ít xoay quanh Android hơn. Ngay cả khi IoT, thứ được kỳ vọng sẽ thay đổi cuộc chơi vẫn còn chưa biết bao giờ mới cập bến, thì những nỗ lực làm suy yếu ảnh hưởng của Android đã không phải hiếm.

Ngay trên sân nhà của Android là smart phone, thì WeChat như một mini-OS mà hệ sinh thái nó cung cấp khiến Android trở nên ít liên quan. Tầm nhìn về một siêu ứng dụng mà người dùng cuối “chỉ dùng mỗi nó” là cái mà rất nhiều gã khổng lồ vẫn đang sử dụng để níu giữ và lan tỏa các giá trị trong hệ sinh thái của mình. Có thể kể đến như Facebook Messenger, Alipay, MS Office v.v..

Ứng dụng của Starbucks trên WeChat

Lẽ ra câu chuyện sẽ rất xuôi chèo mát mái, cơm ai người nấy ăn. Google giỏi làm OS cho smart phone, giỏi cloud v.v.. thì chả ai dở hơi tự dưng lao vào so găng với nó làm gì cả. Cũng có vài kẻ thách thức như combo Nokia + Microsoft hay BB thì sản phẩm cũng “mồ yên mả đẹp” hết rồi. Ông nào còn ôm chí lớn thì vẫn chậm rãi R&D chờ ngày IoT bùng nổ. Trong vô hình tiếng mài dao vang lên không ngớt.

Lác đác có vài món item được mang ra ánh sáng như Tizen, WebOS v.v.. và cũng gặt hái được một số thành công nhất định. Tuy nhiên về cơ bản chừng nào smart phone vẫn còn mạnh thì người ta vẫn còn phải ngại Android.

Thế nhưng một ngày đẹp trời anh Trump bảo Android là công nghệ Mỹ, tao thích cho thằng nào dùng là quyền của tao. Thử đặt mình vào vị thế của Huawei, một công ty mà mảng smart phone đã có lúc thị phần đứng đầu thế giới và đóng góp gần một nửa vào doanh số của họ thì phải làm thế nào?

Hệ sinh thái Android

Trên lý thuyết, Android Open Source Project (AOSP) là mã nguồn mở và hoàn toàn miễn phí. Điều đó cho phép một nền tảng di động mở và không bị độc quyền bởi một hãng duy nhất, ví dụ như Apple. Tuy vậy trên thực tế thì nơi duy nhất mà điều này còn đúng lại là… Trung Quốc.

Hãy tạm chưa nói đến YouTube, Google Maps v.v.. những thứ rõ ràng là nếu bị cấm thì đã đủ tai hại cho Huawei. Hãy nói về một thứ thoạt nghe có vẻ rất cơ bản là push-notification. Nếu như trước đây ta có thể đơn giản là mở một socket và chờ thông báo từ server. Thì ngày nay cách duy nhất để wake-up một ứng dụng dựa trên event từ bên ngoài là thông qua cloud API của Google.

Công bằng mà nói, push-notification liên quan khá sâu đến cách OS lập lịch cho các chương trình, nếu làm không tốt thì sẽ ảnh hưởng đến thời lượng sử dụng pin cũng như giảm độ mượt mà của hệ thống. Việc bắt buộc sử dụng một phương pháp duy nhất và tốt nhất sẽ mang lại trải nghiệm tốt hơn hẳn là thả rông cho các ông dev thích làm kiểu gì thì làm.

Không có GMS, thì phải làm HMS

Thế nhưng khi Trump cấm Huawei chơi với Google, thì tức là cái cloud API kia cùng các service đi kèm dành cho push-notification (GMS) nó cũng thành “công nghệ Mỹ” nốt. Tất cả những ứng dụng muốn hoạt động trên thiết bị của Huawei, dù cho vẫn là Android thì cũng phải lập trình lại. Đó là lý do mà Huawei phải cấp tốc đẩy nhanh nền tảng thay thế là HMS và đốt thêm kha khá tiền mồi chài.

Kẻ tiên phong bất đắc dĩ

Nếu không dính chưởng công nghệ Mỹ thì tôi tin là Huawei chẳng dại gì mà thách thức Android vào lúc này. Yếu tố “thời điểm” là rất quan trọng trong kinh doanh. Vẫn sẽ có HMS và Harmony OS nhưng nó sẽ chỉ đánh vào IoT khi mà thị trường đã sẵn sàng chấp nhận. Họ đang bị buộc phải vào quá sớm và đốt tiền R&D cũng như để educate thị trường. Rất dễ lăn ra chết vì hết tiền trong khi thành quả để thằng khác vào sau nó hưởng.

Vậy nên mặc dù bản thân tự nhận là fan của Huawei nhưng thật thà mà nói tôi cũng không lạc quan lắm vào tương lai của họ. Dù hiện tại thì Huawei là một tay chơi cũng khá có số má khi dẫn đầu một trong những công nghệ bản lề của IoT là 5G. Trung Quốc cũng đang nổi lên là một thiên đường công nghệ.

Seamless AI Life strategy

Mảng smart phone nói riêng và IoT nói chung của Huawei thì thuộc về nhóm ngành hàng tiêu dùng (Consumer BG) với chiến lược “1 + 8 + N” và thông điệp “seamless AI life strategy”. Trùng hợp là hồi 2019 tôi làm cái proposal cho hệ thống thông tin giải trí trên ô tô thì cũng nhấn mạnh vào “seamless” =]

Ý tưởng của “1 + 8 + N” như sau: “1” ở đây là smart phone; “8” là máy tính bảng, PC, các thiết bị thực tế ảo (VR), các thiết bị đeo (wearables), màn hình / tai nghe / loa thông minh và hệ thống giải trí trên ô tô (head units); cùng với “N” là vô vàn các thiết bị IoT khác. Bài toán là mang lại trải nghiệm xuyên suốt + AI.

Tôi cũng không chắc lắm tại sao chiến lược của họ vẫn xoay quanh “1”, có lẽ thời điểm này doanh số từ smart phone vẫn quá quan trọng với Huawei nên họ muốn giữ nguyên hiện trạng nhất có thể. Tôi thì quan điểm hơi khác là smart phone thì cũng là “thing” và xu hướng sẽ “ngu” dần đi để nhường chỗ cho 5G + edge.

Chiến lược ‘đám mây đen’ (gần mái nhà hơn do nhiều nước)

Tất nhiên proposal trên của tôi là cho một ISP ở Việt Nam, nên nó hơi couple vào business của họ là OTT. Kiểu âm mưu bán TvBox để growth xong thành công thì lại quay về bán head unit cho ô tô. Nhưng trời đụ không hiểu sao trình bày xong họ kêu là mấy cái em nói bọn anh có thiếu gì đâu, “hệ điều hành bọn anh cũng tự làm được rồi”, tên cũng đặt xong rồi luôn. Tự tin có khác gì “bờ-cạp” với cái công ty mà ai cũng biết là công ty nào ấy đâu. Nên tôi đành ngậm ngùi đi về với kết luận riêng cho bản thân là thị trường quá non và xanh còn mình thì tiến có đèo.

Nhanh nhưng cần đủng đỉnh

Nếu như Samsung có thể tạm yên tâm chờ đến ngày IoT bùng nổ, thì chiến lược của Huawei lại phải là một sự kết hợp giữa nhanh và chậm. Quá chậm thì hệ sinh thái của họ không tạo ra được lợi thế cạnh tranh nào so với Android. HMS sẽ không thể lớn đủ để tạo thế chân vạc với GMS và iOS, thị phần của họ vì vậy sẽ dần bị thu hẹp so với thậm chí là chính các đối thủ tại quê nhà như Xiaomi.

Còn nếu như quá nhanh, ví dụ như ông nào xui bảo bỏ Android cho nó oai thì dù cho có làm được thì rủi ro cũng quá lớn. Đây có thể coi là lựa chọn giữa chết luôn hay chết từ từ. Còn nếu không muốn chết thì phải rất linh hoạt.

Riêng với Harmony OS, chiến lược của họ tôi thấy là khó mà có thể làm tốt hơn được. “1 + 8 + N” sẽ giúp tránh được rủi ro tới mảng smart phone và ưu tiên mang tới thật sớm những giá trị mới mẻ từ “8 + N”. Bên cạnh đó, điều cần thiết là làm suy yếu ảnh hưởng của Android mà HMS là bắt buộc nhưng vẫn chưa đủ.

Thành công của Android không thể thiếu sự ủng hộ của cộng đồng dev. Google rất hiểu dev và tạo ra những công cụ tuyệt vời. Bài toán này theo một cách hiểu nào đó thì cũng khá giống với legacy transformation. Huawei có thể bắt đầu với rehosting, tức là giữ nguyên hiện trạng tầng ứng dụng để tận dụng lại những công cụ đó. Tương tự .NET core dù có chạy trên Linux thì người ta vẫn dùng Visual Studio để dev chứ chả ai dở hơi mà chuyển qua Eclipse. Nhưng họ sẽ cần những vũ khí riêng để thoát Google và “modernize” sang bức tranh IoT của mình.

comments powered by Disqus